Skip to main content
Super TutorResources
Chapter 1 of 16
Revision Notes

वयं वर्णमालां पठाम: — Revision Notes

CBSE · Class 6 · Sanskrit

वयं वर्णमालां पठाम: revision notes for CBSE Class 6 Sanskrit: 4 topics in quick points. Includes वर्णानां मूलभेदाः, स्वराणां भेदाः and अनुनासिक-स्वराः.

92 questions35 flashcards8 formulas & key relations5 concepts

Interactive on Super Tutor

Studying वयं वर्णमालां पठाम:? Get the full interactive chapter.

Quizzes, flashcards, AI doubt-solver and a step-by-step study plan — built for revision notes and more.

Try Super Tutor — Free

Free trial, no card needed.

Key Topics to Revise

1

वर्णानां मूलभेदाः

  • वर्णाः द्विविधाः भवन्ति — स्वराः व्यञ्जनानि च।
  • स्वराणाम् उच्चारणं स्वतन्त्ररूपेण भवति।
  • व्यञ्जनानाम् उच्चारणे कस्यचित् स्वरस्य सहायतायाः अपेक्षा अवश्यं भवति।
2

स्वराणां भेदाः

  • स्वराः द्विविधाः सन्ति — समानाक्षराणि सन्ध्यक्षराणि च।
  • वर्णमालायाम् आदौ ये सामान्याः स्वराः सन्ति, ते समानाक्षर-स्वराः भवन्ति।
  • ए, ऐ, ओ, औ इत्येते सन्ध्यक्षर-स्वराः भवन्ति।
3

अनुनासिक-स्वराः

  • मुखेन सह नासिकया अपि उच्चारिताः स्वराः अनुनासिक-स्वराः भवन्ति।
  • अँ, इँ, ईँ, उँ, ऊँ, ऋँ, लँ, एँ, ऐँ, औँ इत्येते अनुनासिक-स्वराः रूपेण निर्दिष्टाः।
  • अनुनासिकेषु मुखस्य नासिकायाश्च उभयोः उपयोगः भवति।
4

व्यञ्जनानां चतुर्विधभेदाः

  • व्यञ्जनानां चत्वारः भेदाः सन्ति — स्पर्शाः, अन्तःस्थाः, ऊष्म-वर्णाः, अयोगवाहौ च।
  • स्पर्शाः (वर्ग्याः) वर्णाः स्वकीय-उच्चारण-स्थानानुसारेण पञ्चसु वर्गेषु विभक्ताः भवन्ति।
  • क-वर्गः, च-वर्गः, ट-वर्गः, त-वर्गः, प-वर्गः इति पञ्च वर्गाः सन्ति।

Get complete notes with diagrams and examples

Full Notes

Key Concepts

वर्णाः स्वराः व्यञ्जनानि च इति द्वयोःस्वराणाम् उच्चारणं स्वतन्त्ररूपेण भवति। एते द्विविधाःवर्णमालायाम् आदौ ये सामान्याः स्वराः सन्तिद्वयोः निश्चितमुखेन सह नासिकया अपि उच्चारिताः स्वराः

Frequently Asked Questions

What are the important topics in वयं वर्णमालां पठाम: for CBSE Class 6 Sanskrit?
Key topics in वयं वर्णमालां पठाम: include वर्णानां मूलभेदाः, स्वराणां भेदाः, अनुनासिक-स्वराः, व्यञ्जनानां चतुर्विधभेदाः. Study these first, then practise questions on each for Class 6 exams.
How should I revise वयं वर्णमालां पठाम: for Class 6 exams?
Learn the core ideas first, then work through the 92 practice questions on वयं वर्णमालां पठाम:. Revise definitions regularly and use flashcards for quick recall before the exam.

Sources & Official References

Content is aligned to the official syllabus. Refer to the board website for the latest curriculum.

More resources for वयं वर्णमालां पठाम:

All CBSE Class 6 Sanskrit Revision Notes

For serious students

Get the full वयं वर्णमालां पठाम: chapter — start free.

Quizzes, flashcards, an AI doubt solver and a study plan for CBSE Class 6 Sanskrit. Free to start, no card needed.

Try Super Tutor Free
Try this chapter free