Skip to main content
Chapter 21 of 25
Revision Notes

ऐसीं अक्षरें रसिकें (संतकाव्य) - संत ज्ञानेश्वर — Revision Notes

Maharashtra Board · Class 11 · Marathi

ऐसीं अक्षरें रसिकें (संतकाव्य) - संत ज्ञानेश्वर revision notes for Maharashtra Board Class 11 Marathi: 4 topics in quick points.

30 flashcards5 concepts

Interactive on Super Tutor

Studying ऐसीं अक्षरें रसिकें (संतकाव्य) - संत ज्ञानेश्वर? Get the full interactive chapter.

Quizzes, flashcards, AI doubt-solver and a step-by-step study plan — built for revision notes and more.

Free trial, no card needed.

Key Topics to Revise

1

१) कवी, काळ आणि ग्रंथपरिचय

  • संत ज्ञानेश्वरांचा काळ १२७५ ते १२९६ असा आहे.
  • ते श्रेष्ठ संत, प्रज्ञावंत तत्वज्ञ आणि अलौकिक प्रतिभावंत कवी आहेत.
  • त्यांच्या व्यक्तिमत्वाचे पैलू विनयशील वृत्ती, अतुलनीय गुरुभक्ती, असीम करुणा, मातृद्वयी वात्सल्य आणि अजोड रसिकता असे आहेत.
2

२) ओव्यांचा मुख्य आशय

  • प्रस्तुत ओव्या मराठी भाषेविषयीचा अभिमान व्यक्त करतात.
  • संत ज्ञानेश्वर म्हणतात की ते मराठीतून अमृताशीही पैज जिंकणारी रसाळ अक्षरे निर्माण करतील.
  • रसाळ बोलांना सूर्याची उपमा दिली आहे.
3

३) काव्याशय आणि प्रतिमासृष्टी

  • पहिल्या ओवीत कवी मराठी भाषेवरील प्रेम अभिमानाने व्यक्त करतो.
  • दुसऱ्या ओवीत कोवळेपणा, नाद, रंग आणि परिमळ यांच्या साहाय्याने रसाळ बोलांचे सौंदर्य दाखवले आहे.
  • तिसऱ्या ओवीत रसाळपणाच्या लोभामुळे श्रवणाचेच जिभेत रूपांतर झाल्यासारखी अनुभूती येते.
4

४) महत्त्वाची निरीक्षणे आणि भाषिक वैशिष्ट्ये

  • या रचनांत रसिकता ही मुख्य शक्ती आहे.
  • मराठी भाषेला काव्यमय प्रतिष्ठा दिली आहे.
  • शब्द, वाणी आणि अनुभूती यांच्यातील नाते अत्यंत सूक्ष्म रीतीने मांडले आहे.

Get complete notes with diagrams and examples

Full Notes

Key Concepts

संत ज्ञानेश्वर मराठीतून अमृताशीही पैज जिंकणारीबोलांना कोवळीकशब्द ऐकताना फक्त कानच नव्हेशब्दांचे व्यापकपण असाधारण आहेअर्थ जाणणाऱ्या रसिकांना या शब्दांत चिंतामणीसारखे

Frequently Asked Questions

What are the important topics in ऐसीं अक्षरें रसिकें (संतकाव्य) - संत ज्ञानेश्वर for Maharashtra Board Class 11 Marathi?
Key topics in ऐसीं अक्षरें रसिकें (संतकाव्य) - संत ज्ञानेश्वर include १) कवी, काळ आणि ग्रंथपरिचय, २) ओव्यांचा मुख्य आशय, ३) काव्याशय आणि प्रतिमासृष्टी, ४) महत्त्वाची निरीक्षणे आणि भाषिक वैशिष्ट्ये. Study these first, then practise questions on each for Class 11 exams.

Sources & Official References

Content is aligned to the official syllabus. Refer to the board website for the latest curriculum.

More resources for ऐसीं अक्षरें रसिकें (संतकाव्य) - संत ज्ञानेश्वर

For serious students

Get the full ऐसीं अक्षरें रसिकें (संतकाव्य) - संत ज्ञानेश्वर chapter — start free.

Quizzes, flashcards, an AI doubt solver and a study plan for Maharashtra Board Class 11 Marathi. Free to start, no card needed.