Skip to main content
Chapter 15 of 15
Syllabus

धातुरूपाणि — Syllabus

CBSE · Class 7 · Sanskrit

What धातुरूपाणि covers in CBSE Class 7 Sanskrit: 4 topics, for the 2026-27 session. Part of the CBSE Class 7 Sanskrit syllabus.

115 questions30 flashcards5 concepts

Interactive on Super Tutor

Studying धातुरूपाणि? Get the full interactive chapter.

Quizzes, flashcards, AI doubt-solver and a step-by-step study plan — built for syllabus and more.

Free trial, no card needed.

4 Topics · CBSE Class 7 Sanskrit · 2026-27

Topics in धातुरूपाणि

1

धातुः, तिङन्तः, लकारः च

  • संस्कृतभाषायाम् सामान्यतः २००० धातवः सन्ति।
  • तिङ्-प्रत्ययान् योजयामः चेत् धातुरूपाणि तिङन्तानि भवन्ति।
  • तिङ्-प्रत्ययाः येषाम् अन्ते सन्ति ते तिङन्ताः अथवा लकाराः इति उच्यन्ते।
2

परस्मैपदि-धातवः

  • पठ्-धातुः परस्मैपदि-सामान्यधातु-रूपमाधारः अस्ति।
  • पठ्-धातोः समानरूपाणि लट्, लृट्, लङ्, लोट्, विधिलिङ्-लकारेषु अन्येषां बहूनां धातूनाम् आदर्शाः भवन्ति।
  • एतेषु लिख्, खाद्, वद्, मिल्, हस्, चल्, त्यज्, स्म, पा, क्रीड्, नी, प्रछ, भू, दृश्, गम् इत्यादयः अपि गण्यन्ते।
3

लट्-लकारः — वर्तमानकालः

  • लट्-लकारः वर्तमानकालं दर्शयति।
  • पठ्-धातोः रूपाणि — पठति, पठतः, पठन्ति; पठसि, पठथः, पठथ; पठामि, पठावः, पठामः।
  • विशेषधातुषु अस्-धातोः रूपाणि — अस्ति, स्तः, सन्ति; असि, स्थः, स्थ; अस्मि, स्वः, स्मः।
4

लृट्-लकारः — भविष्यत्कालः

  • लृट्-लकारः भविष्यत्कालं दर्शयति।
  • पठ्-धातोः रूपाणि — पठिष्यति, पठिष्यतः, पठिष्यन्ति; पठिष्यसि, पठिष्यथः, पठिष्यथ; पठिष्यामि, पठिष्यावः, पठिष्यामः।
  • विशेषतया अस्-धातोः स्थाने भू आदेशः भवति; अतः भविष्यति, भविष्यतः, भविष्यन्ति इत्यादयः रूपाणि भवन्ति।

Key Concepts

Central concept: धातुरूपाणां वर्गीकरणम् तथा लकारेषु तेषां रूपपरिवर्तनम्

धातवःपरस्मैपदि-धातवःआत्मनेपदि-धातवःलकाराःलट्-लकारःलृट्-लकारःलङ्-लकारःलोट्-लकारः

Work through every topic in धातुरूपाणि with notes and quizzes

Start This Chapter

Frequently Asked Questions

What are the important topics in धातुरूपाणि for CBSE Class 7 Sanskrit?
Key topics in धातुरूपाणि include धातुः, तिङन्तः, लकारः च, परस्मैपदि-धातवः, लट्-लकारः — वर्तमानकालः, लृट्-लकारः — भविष्यत्कालः. Study these first, then practise questions on each for Class 7 exams.
How should I revise धातुरूपाणि for Class 7 exams?
Learn the core ideas first, then work through the 115 practice questions on धातुरूपाणि. Revise definitions regularly and use flashcards for quick recall before the exam.

Sources & Official References

Content is aligned to the official syllabus. Refer to the board website for the latest curriculum.

For serious students

Get the full धातुरूपाणि chapter — start free.

Quizzes, flashcards, an AI doubt solver and a study plan for CBSE Class 7 Sanskrit. Free to start, no card needed.