Skip to main content
Super TutorResources
Chapter 1 of 16
Revision Notes

संगच्छध्वं संवदध्वम् — Revision Notes

CBSE · Class 8 · Sanskrit-Book (दीपकम्)

संगच्छध्वं संवदध्वम् revision notes for CBSE Class 8 Sanskrit-Book: 4 topics in quick points. Part of the CBSE Class 8 Sanskrit-Book syllabus.

95 questions32 flashcards5 concepts

Interactive on Super Tutor

Studying संगच्छध्वं संवदध्वम्? Get the full interactive chapter.

Quizzes, flashcards, AI doubt-solver and a step-by-step study plan — built for revision notes and more.

Try Super Tutor — Free

Free trial, no card needed.

Key Topics to Revise

1

पाठस्य मुख्यसन्देशः

  • दलस्य विजयः परस्परं सामञ्जस्येन भवति।
  • विपक्षिदले मनोभेदः, द्वेषभावः, सहयोगाभावः च पराजयस्य कारणम्।
  • मिलित्वा कार्यकरणम्, एकता, परस्परं सामञ्जस्यं च विजयार्थम् आवश्यकम्।
2

वेदः, सूक्तं, च मन्त्राः

  • वेदः साक्षात् ब्रह्ममुखनिःसृता पवित्रतमा देवी वाक् इति मन्यते।
  • वेदस्य चत्वारः संहिताः सन्ति — ऋग्वेदः, यजुर्वेदः, सामवेदः, अथर्ववेदः।
  • इमे वेदाः विश्वस्य प्राचीनतम-साहित्य-रूपेण विद्वद्भिः मन्यन्ते।
3

मन्त्राणां भावार्थः

  • प्रथममन्त्रः — संगच्छध्वं, संवदध्वं, मनसां ऐक्यं च उपदिशति।
  • अस्मिन् मन्त्रे देवाः शब्देन अग्नि-वायु-आदित्यादयः ब्रह्माण्डीय-शक्तयः अभिप्रेताः।
  • द्वितीयमन्त्रः — समानः मन्त्रः, समितिः समानी, समानं मनः, सह चित्तम् इति वदति।
4

पाठपद्धतिः, उच्चारणम्, आचारः च

  • प्रार्थनासभायां स्नात्वा, शुद्धवस्त्राणि परिधाय, पादत्राणं बहिः स्थापयित्वा आगन्तव्यम्।
  • मन्त्रपाठः प्रणामाञ्जलिं कृत्वा, नेत्रे मीलयित्वा, एकाग्रचित्तेन, समवेतस्वरेण च करणीयः।
  • आङ्गिरसः वेदस्य ऋषिः अस्ति, यः परमेश्वरस्य संदेशेन मनुष्यान् उपदिशति।

Get complete notes with diagrams and examples

Full Notes

Key Concepts

वेदः ब्रह्ममुखनिःसृता पवित्रतमा देवी वाक् इतिऋग्वेदस्य अयं मन्त्रसमूहः संघटनसंगच्छध्वं संवदध्वं सं वो मनांसि जानताम्।समानो मन्त्रः समितिः समानी समानं मनःसमानी व आकृतिः समाना हृदयानि वः।

Frequently Asked Questions

What are the important topics in संगच्छध्वं संवदध्वम् for CBSE Class 8 Sanskrit-Book (दीपकम्)?
Key topics in संगच्छध्वं संवदध्वम् include पाठस्य मुख्यसन्देशः, वेदः, सूक्तं, च मन्त्राः, मन्त्राणां भावार्थः, पाठपद्धतिः, उच्चारणम्, आचारः च. Study these first, then practise questions on each for Class 8 exams.
How should I revise संगच्छध्वं संवदध्वम् for Class 8 exams?
Learn the core ideas first, then work through the 95 practice questions on संगच्छध्वं संवदध्वम्. Revise definitions regularly and use flashcards for quick recall before the exam.

Sources & Official References

Content is aligned to the official syllabus. Refer to the board website for the latest curriculum.

More resources for संगच्छध्वं संवदध्वम्

All CBSE Class 8 Sanskrit-Book (दीपकम्) Revision Notes

For serious students

Get the full संगच्छध्वं संवदध्वम् chapter — start free.

Quizzes, flashcards, an AI doubt solver and a study plan for CBSE Class 8 Sanskrit-Book (दीपकम्). Free to start, no card needed.

Try Super Tutor Free
Try this chapter free