Skip to main content
Chapter 16 of 20
Chapter Summary

पुत्तलिकापरीक्षा — Chapter Summary

Gujarat Board · Class 12 · Sanskrit

Summary of पुत्तलिकापरीक्षा for Gujarat Board Class 12 Sanskrit. Part of the Gujarat Board Class 12 Sanskrit syllabus.

26 flashcards5 concepts

Interactive on Super Tutor

Studying पुत्तलिकापरीक्षा? Get the full interactive chapter.

Quizzes, flashcards, AI doubt-solver and a step-by-step study plan — built for chapter summary and more.

Free trial, no card needed.

Overview

अत्र सूक्ष्मेण अवगम्यते यत् बाह्यसादृश्येऽपि वस्तूनां मूल्यभेदः गुणभेदेन एव जायते । त्रयः काष्ठमयीः पुत्तलिकाः आकारेण, प्रकारेण, भारेण, रूपेण, रागेण च समानाः सन्ति, किन्तु तासां मूल्यं क्रमशः रूप्यकमात्रम्, सहस्ररूप्यकमात्रम्, लक्षरूप्यकम् इति भिन्नम् अस्ति । अस्य रहस्यस्य अन्वेषणे राजा, वणिक्, मन्त

Key Concepts

तिस्रः पुत्तलिकाः काष्ठमयीः

तिस्रः पुत्तलिकाः काष्ठमयीः, सुन्दर्यः, कलात्मिकाः च आसन् । आकारेण, प्रकारेण, भारेण, रूपेण, रागेण च ताः समानाः आसन् । बाह्यतः समानत्वेऽपि आन्तरिकगुणेष

प्रथमा पुत्तलिका रूप्यकमात्रम्

प्रथमा पुत्तलिका रूप्यकमात्रम्, द्वितीया सहस्ररूप्यकमात्रम्, तृतीया लक्षरूप्यकम् इति क्रमशः अधिकमूल्या अभवत् ।

मन्त्री पुत्तलिकानां कर्णयोः शलाकां प्राक्षिपत् ।

मन्त्री पुत्तलिकानां कर्णयोः शलाकां प्राक्षिपत् । प्रथमायाः शलाका अपरकर्णात् निर्गता, द्वितीयायाः मुखात् निर्गता, तृतीयायाः उदरं गता, न पुनः बहिः समाग

यः हितकरं वचनम् एककर्णेन श्रुत्वा अपरकर्णात्

यः हितकरं वचनम् एककर्णेन श्रुत्वा अपरकर्णात् बहिः निष्कासयति, तस्य मूल्यं न्यूनम् । यः श्रुत्वा परेभ्यः उपदिशति, परं स्वयं न आचरति, तस्य मूल्यं मध्यमम

राजसभायां बहवः विद्वांसः असफलाः अभवन्

राजसभायां बहवः विद्वांसः असफलाः अभवन्, किन्तु मन्त्री सूक्ष्मेक्षणेन सत्यं ज्ञातवान् । सः त्रीणि दिनानि याचित्वा सम्यक् निरीक्षणं कृतवान् ।

Learning Objectives

  • पुत्तलिकानां बाह्यसादृश्यं तथा आन्तरिकमूल्यभेदं अवगन्तुम् ।
  • मन्त्रीणः सूक्ष्मेक्षणस्य महत्त्वं ज्ञातुम् ।
  • हितकरवचनश्रवणस्य त्रिविधं फलभेदं स्मर्तुम् ।
  • वचनश्रवणस्य आचरणरूपेण परिवर्तनस्य मूल्यं बोधयितुम् ।
  • कथायाः तात्त्विकं सन्देशं संक्षेपेण प्रस्तुतुम् ।

Frequently Asked Questions

What are the important topics in पुत्तलिकापरीक्षा for Gujarat Board Class 12 Sanskrit?
Key topics in पुत्तलिकापरीक्षा include कथावस्तु-सारः, पात्राणि तथा तेषां कार्यम्, शलाकापरीक्षा तथा तात्पर्यः, भाषिक-विशेषताः तथा अभिव्यक्तिः. Study these first, then practise questions on each for the Gujarat Board Class 12 board exam.

Sources & Official References

Content is aligned to the official syllabus. Refer to the board website for the latest curriculum.

For serious students

Get the full पुत्तलिकापरीक्षा chapter — start free.

Quizzes, flashcards, an AI doubt solver and a study plan for Gujarat Board Class 12 Sanskrit. Free to start, no card needed.