धातुरूपाणि — Chapter Summary
CBSE · Class 8 · Sanskrit-Book (दीपकम्)
Summary of धातुरूपाणि for CBSE Class 8 Sanskrit-Book. Part of the CBSE Class 8 Sanskrit-Book syllabus. धातुरूपाणि संस्कृते क्रियापदानां रूपपरिवर्तनं.
Interactive on Super Tutor
Studying धातुरूपाणि? Get the full interactive chapter.
Quizzes, flashcards, AI doubt-solver and a step-by-step study plan — built for chapter summary and more.
Free trial, no card needed.
Overview
धातुरूपाणि संस्कृते क्रियापदानां रूपपरिवर्तनं दर्शयन्ति। अत्र परस्मैपदानि आत्मनेपदानि च रूपाणि लट्, लृट्, लङ्, लोट्, विधिलिङ् इति पञ्चसु लकारेषु प्रदर्शितानि। भू, गम्, नी, दृश्, पा, स्था, इष् इत्येते परस्मैपदिनः धातवः, सेव्, लभ् च आत्मनेपदिनौ धातू। किञ्चन धातोः रूपं लकारानुसारं, पुरुषानुसारं, वचनानु
Key Concepts
अयं वर्तमानकालः। अस्मिन् लकारे भू धातोः
अयं वर्तमानकालः। अस्मिन् लकारे भू धातोः भवति, गम् धातोः गच्छति, नी धातोः नयति, दृश् धातोः पश्यति, पा धातोः पिवति, स्था धातोः तिष्ठति, इष् धातोः इच्छति
अयं भविष्यत्कालः। भू धातोः भविष्यति
अयं भविष्यत्कालः। भू धातोः भविष्यति, गम् धातोः गमिष्यति, पा धातोः पास्यति, नी धातोः नेष्यति, स्था धातोः स्थास्यति, दृश् धातोः द्रक्ष्यति, इष् धातोः एष
अयं भूतकालः। भू धातोः अभवत्
अयं भूतकालः। भू धातोः अभवत्, गम् धातोः अगच्छत् इति रूपे, तथा सेव् धातोः असेवत्, लभ् धातोः अलभत् इति रूपे प्रयुज्येते।
अयं आज्ञार्थकः। भू धातोः भवतु
अयं आज्ञार्थकः। भू धातोः भवतु, भवानि, गम् धातोः गच्छतु, पा धातोः पिवतु, नी धातोः नयतु, स्था धातोः तिष्ठतु, दृश् धातोः पश्यतु, इष् धातोः इच्छतु इत्यादी
अयं विध्यर्थकः। भू धातोः भवेत्
अयं विध्यर्थकः। भू धातोः भवेत्, गम् धातोः गच्छेत्, पा धातोः पिवेत्, नी धातोः नयेत्, स्था धातोः तिष्ठेत्, दृश् धातोः पश्येत्, इष् धातोः इच्छेत् इति रूप
Learning Objectives
- धातुरूपाणां सामान्यस्वरूपं ज्ञातुम्
- लट्, लृट्, लङ्, लोट्, विधिलिङ् इति पञ्च लकारान् चिन्तयितुम्
- परस्मैपदिनः आत्मनेपदिनः च धातवः पृथक् चिन्तयितुम्
- भू, गम्, नी, दृश्, पा, स्था, इष्, सेव्, लभ् इत्येतेषां विशेषरूपाणि स्मर्तुम्
- पुरुष- वचन-लकाराणां आधारं रूपेषु निरीक्षितुम्
Frequently Asked Questions
What are the important topics in धातुरूपाणि for CBSE Class 8 Sanskrit-Book (दीपकम्)?
How should I revise धातुरूपाणि for Class 8 exams?
Sources & Official References
- NCERT Official — ncert.nic.in
- CBSE Academic — cbseacademic.nic.in
- CBSE Official — cbse.gov.in
- National Education Policy 2020 — education.gov.in
Content is aligned to the official syllabus. Refer to the board website for the latest curriculum.
More resources for धातुरूपाणि
For serious students
Get the full धातुरूपाणि chapter — start free.
Quizzes, flashcards, an AI doubt solver and a study plan for CBSE Class 8 Sanskrit-Book (दीपकम्). Free to start, no card needed.