Skip to main content
Super TutorResources
Chapter 9 of 13
Syllabus

अन्वय — Syllabus

CBSE · Class 9 · Sanskrit

What अन्वय covers in CBSE Class 9 Sanskrit: 4 topics, for the 2026-27 session. Part of the CBSE Class 9 Sanskrit syllabus.

144 questions35 flashcards5 concepts

Interactive on Super Tutor

Studying अन्वय? Get the full interactive chapter.

Quizzes, flashcards, AI doubt-solver and a step-by-step study plan — built for syllabus and more.

Try Super Tutor — Free

Free trial, no card needed.

4 Topics · CBSE Class 9 Sanskrit · 2026-27

Topics in अन्वय

1

श्लोकान्वयः तथा तस्य प्रकारौ

  • श्लोकान्वयविधिः द्वौ प्रकारौ भवतः — दण्डान्वयः खण्डान्वयः च।
  • दण्डान्वयः श्लोकान्वयविधेः प्रथमः प्रकारः। अत्र पदानि दण्डवत् सीधायां रेखायां योज्यन्ते।
  • खण्डान्वयः श्लोकान्वयविधेः द्वितीयः प्रकारः। अत्र प्रतिपदं प्रश्नोत्तरमाध्यमेन अन्वयः क्रियते।
2

दण्डान्वयः

  • दण्डान्वये कर्तृपदं, कर्मपदं, क्रियापदं चेति प्राथमिकी वाक्यरचनाशैली भवति।
  • विशेषणानि तत्तत् विशेष्यस्य पूर्वं योजनीयानि।
  • कर्तृपदस्य विशेषणं कर्तृपदात् पूर्वं, कर्मपदस्य विशेषणं कर्मपदात् पूर्वं स्थाप्यते।
3

दण्डान्वयस्य उदाहरणम्

  • शास्त्राणि अधीत्यापि भवन्ति मूर्खाः यः तु क्रियावान् पुरुषः सः विद्वान् (भवति)।
  • सुचिन्तितम् औषधं नाममात्रेण आतुराणाम् अरोगं न करोति।
  • अस्मिन् अन्वये केचन, भवति, यथा इति पदानि अध्याहार्यरूपेण योज्यन्ते।
4

खण्डान्वयः तथा आकाङ्क्षादयः सहकारीकारणानि

  • खण्डशः अन्वयः खण्डान्वयः इति।
  • अत्र आरम्भे सम्पूर्णश्लोकस्य अन्वयः न क्रियते; प्रतिपदं प्रश्नोत्तरैः अन्वयः क्रियते।
  • श्लोकस्य अन्वयार्थम् अवबोधनार्थं च चत्वारि सहकारीकारणानि भवन्ति — आकाङ्क्षा, योग्यता, आसत्तिः, तात्पर्यम्।

Key Concepts

Central concept: श्लोकानां पदानां परस्परसम्बन्धबोधः

श्लोकान्वयविधिःदण्डान्वयःखण्डान्वयःआकाङ्क्षायोग्यताआसक्तिःतात्पर्यम्अध्याहारः

Work through every topic in अन्वय with notes and quizzes

Start This Chapter

Frequently Asked Questions

What are the important topics in अन्वय for CBSE Class 9 Sanskrit?
Key topics in अन्वय include श्लोकान्वयः तथा तस्य प्रकारौ, दण्डान्वयः, दण्डान्वयस्य उदाहरणम्, खण्डान्वयः तथा आकाङ्क्षादयः सहकारीकारणानि. Study these first, then practise questions on each for Class 9 exams.
How should I revise अन्वय for Class 9 exams?
Learn the core ideas first, then work through the 144 practice questions on अन्वय. Revise definitions regularly and use flashcards for quick recall before the exam.

Sources & Official References

Content is aligned to the official syllabus. Refer to the board website for the latest curriculum.

More resources for अन्वय

All CBSE Class 9 Sanskrit Syllabus

For serious students

Get the full अन्वय chapter — start free.

Quizzes, flashcards, an AI doubt solver and a study plan for CBSE Class 9 Sanskrit. Free to start, no card needed.

Try Super Tutor Free
Try this chapter free