समास — Chapter Summary

अर्थयुक्तं पदद्वयं

अर्थयुक्तं पदद्वयं, पदत्रयम् अथवा अनेकपदं मिलित्वा एकं पदं भवति। समसनं सङ्क्षेपणम् इति भावः, अतः समासः संक्षिप्तप्रकाशनस्य रूपम् अस्ति।

वृत्त्यर्थस्य अवबोधकं वाक्यं विग्रहः। समस्तपदस्य अर्थं

वृत्त्यर्थस्य अवबोधकं वाक्यं विग्रहः। समस्तपदस्य अर्थं स्पष्टं कर्तुं यत् वाक्यं प्रयुज्यते तत् विग्रहवाक्यम्।

समासस्य घटकपदैः एव वाक्यनिर्माणं स्वपदविग्रहः। उदाहरणे

समासस्य घटकपदैः एव वाक्यनिर्माणं स्वपदविग्रहः। उदाहरणे कृष्णस्य सखा इति प्रकारः अस्य अन्तर्गतः।

समासे अविद्यमानैः अन्यैः पदैः विग्रहवाक्यं निर्मीयते

समासे अविद्यमानैः अन्यैः पदैः विग्रहवाक्यं निर्मीयते तदा अस्वपदविग्रहः। नित्यसमासे अयं प्रकारः एव भवति।

तत्पुरुषादिसंज्ञाभिः विनिर्मुक्तः समाससंज्ञामात्रयुक्तः स...

तत्पुरुषादिसंज्ञाभिः विनिर्मुक्तः समाससंज्ञामात्रयुक्तः समासः केवलसमासः।