गीता सुगीता कर्तव्या — NCERT Solutions
CBSE · Class 8 · Sanskrit-Book (दीपकम्)
NCERT Solutions for गीता सुगीता कर्तव्या, CBSE Class 8 Sanskrit-Book: 36 textbook questions solved step by step. Covers अभ्यासात् जायते सिद्धिः.
Interactive on Super Tutor
Studying गीता सुगीता कर्तव्या? Get the full interactive chapter.
Quizzes, flashcards, AI doubt-solver and a step-by-step study plan — built for NCERT solutions and more.
Free trial, no card needed.
The first 18 solutions are open to read. The other 18 are free with a Super Tutor account. Unlock all 36 free in Super Tutor
अभ्यासात् जायते सिद्धिः
1(क)श्रद्धावान् जनः किं लभते ?Show solution
पाठानुसारम् — श्रद्धावान् जनः ज्ञानं लभते। अतः एकपदेन उत्तरम् ज्ञानम्।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
1(ख)कस्मात् सम्मोहः जायते ?Show solution
श्लोकानुसारम् — क्रोधात् सम्मोहः जायते।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
1(ग)सम्मोहात् किं जायते ?Show solution
श्लोके उक्तम् — सम्मोहात् स्मृतिविभ्रमः भवति। अतः उत्तरम् स्मृतिविभ्रमः।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
1(घ)अर्जुनाय गीतां कः उपदिष्टवान् ?Show solution
पाठे स्पष्टम् — अर्जुनाय गीतां भगवान् श्रीकृष्णः उपदिष्टवान्।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
1(ङ)हर्षामर्षभयोद्गैर्गैः मुक्तः नरः कस्य प्रियः भवति ?Show solution
श्लोकानुसारम् — हर्षामर्षभयोद्गैर्मुक्तः नरः मे प्रियः भवति। अतः उत्तरम् मे।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
2(क)कीदृशं वाक्यं वाक्यं तपः उच्यते ?Show solution
यत् वाक्यं उद्वेगं न जनयति, सत्यं, प्रियं, हितकरं च भवति, तथा स्वाध्यायाभ्यसनम् अपि यस्मिन् अस्ति, तत् वाङ्मयं तपः उच्यते।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
2(ख)कीदृशः जनः स्थितधीः उच्यते ?Show solution
अनुद्विग्नमनाः, सुखेषु विगतस्पृहः, वीतरागभयक्रोधः च यो भवति, सः स्थितधीः उच्यते।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
2(ग)जनः कथं प्रणश्यति ?Show solution
क्रोधात् सम्मोहः, सम्मोहात् स्मृतिविभ्रमः, स्मृतिभ्रंशात् बुद्धिनाशः; अतः बुद्धिनाशात् जनः प्रणश्यति।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
2(घ)जनः कथम् उत्तमां शान्तिं प्राप्नोति ?Show solution
पाठानुसारम् — श्रद्धावान्, संयतेन्द्रियः, तत्परः च मनुष्यः ज्ञानं लभते; ज्ञानं लब्ध्वा सः अचिरेण परां शान्तिम् अधिगच्छति।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
2(ङ)उपदेशप्राप्तये त्रयः उपायाः के भवन्ति ?Show solution
पाठे त्रयः उपायाः उक्ताः — प्रणिपातः, परिप्रश्नः, सेवा। एतैः गुरोः समीपात् उपदेशः प्राप्यते।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
3(क)अनुद्वेगकरं सत्यं प्रियहितं च वाक्यं ... तपः उच्यते।सेवया, स्मृतिविभ्रमः, योगी, वाङ्मयं, स्थितधीः
Show solution
सेवया, स्मृतिविभ्रमः, योगी, वाङ्मयं, स्थितधीः
वाक्यं वाङ्मयं तपः उच्यते। अतः रिक्तस्थाने वाङ्मयं पदम् उचितम्।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
3(ख)सततं सन्तुष्टः दृढनिश्चयः च ... भवति।सेवया, स्मृतिविभ्रमः, योगी, वाङ्मयं, स्थितधीः
Show solution
सेवया, स्मृतिविभ्रमः, योगी, वाङ्मयं, स्थितधीः
यः सततं सन्तुष्टः दृढनिश्चयः च भवति, सः योगी भवति।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
3(ग)अनुद्विगमनाः मुनिः ... उच्यते।सेवया, स्मृतिविभ्रमः, योगी, वाङ्मयं, स्थितधीः
Show solution
सेवया, स्मृतिविभ्रमः, योगी, वाङ्मयं, स्थितधीः
अनुद्विग्नमनाः मुनिः स्थितधीः उच्यते।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
3(घ)तद् आत्मज्ञानं प्रणिपातेन परिप्रश्नेन ... च विद्धि।सेवया, स्मृतिविभ्रमः, योगी, वाङ्मयं, स्थितधीः
Show solution
सेवया, स्मृतिविभ्रमः, योगी, वाङ्मयं, स्थितधीः
आत्मज्ञानं प्रणिपातेन, परिप्रश्नेन सेवया च ज्ञातव्यम्।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
3(ङ)सम्मोहात् ... भवति।सेवया, स्मृतिविभ्रमः, योगी, वाङ्मयं, स्थितधीः
Show solution
सेवया, स्मृतिविभ्रमः, योगी, वाङ्मयं, स्थितधीः
श्लोके उक्तम्—सम्मोहात् स्मृतिविभ्रमः भवति।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
4(क)उच्यते — ...Show solution
पाठानुसारं वाक्यं — अनुद्वेगकरं वाक्यं सत्यं प्रियहितं च। अतः रिक्तस्थाने अनुद्वेगकरं वाक्यम्।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
4(ख)च — ...Show solution
पाठ्यांशे — अद्वेष्टा सर्वभूतानां मैत्रः करुण एव च। अतः रिक्तस्थाने अद्वेष्टा।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
4(ग)न — ...Show solution
श्लोकः — यस्मान्नोद्विजते लोकः। अतः रिक्तस्थाने यस्मात्।
Not sure why a step works? check your working in Super Tutor
Free with a Super Tutor account
Free with a Super Tutor account
Free with a Super Tutor account
Free with a Super Tutor account
Free with a Super Tutor account
Free with a Super Tutor account
Free with a Super Tutor account
उदाहरणम् —
- श्रद्धावान् — ... श्रद्धावती
- बुद्धिमान् — ... बुद्धिमती
Free with a Super Tutor account
उदाहरणम् —
- श्रद्धावान् — ... श्रद्धावती
- बुद्धिमान् — ... बुद्धिमती
Free with a Super Tutor account
उदाहरणम् —
- श्रद्धावान् — ... श्रद्धावती
- बुद्धिमान् — ... बुद्धिमती
Free with a Super Tutor account
उदाहरणम् —
- श्रद्धावान् — ... श्रद्धावती
- बुद्धिमान् — ... बुद्धिमती
Free with a Super Tutor account
उदाहरणम् —
- श्रद्धावान् — ... श्रद्धावती
- बुद्धिमान् — ... बुद्धिमती
Free with a Super Tutor account
| अ | इ |
|---|---|
| (क) सर्वभूतानाम् | पुनः पुनः प्रश्नकरणेन |
| (ख) अनुद्विग्नमनाः | स्थिरमतिमान् |
| (ग) स्थितधीः | इन्द्रियसंयमी |
| (घ) परिप्रश्नेन | यस्य मनः विचलितं न भवति |
| (ङ) संयतेन्द्रियः | सर्वेषां प्राणिनाम् |
Free with a Super Tutor account
| अ | इ |
|---|---|
| (क) सर्वभूतानाम् | पुनः पुनः प्रश्नकरणेन |
| (ख) अनुद्विग्नमनाः | स्थिरमतिमान् |
| (ग) स्थितधीः | इन्द्रियसंयमी |
| (घ) परिप्रश्नेन | यस्य मनः विचलितं न भवति |
| (ङ) संयतेन्द्रियः | सर्वेषां प्राणिनाम् |
Free with a Super Tutor account
| अ | इ |
|---|---|
| (क) सर्वभूतानाम् | पुनः पुनः प्रश्नकरणेन |
| (ख) अनुद्विग्नमनाः | स्थिरमतिमान् |
| (ग) स्थितधीः | इन्द्रियसंयमी |
| (घ) परिप्रश्नेन | यस्य मनः विचलितं न भवति |
| (ङ) संयतेन्द्रियः | सर्वेषां प्राणिनाम् |
Free with a Super Tutor account
| अ | इ |
|---|---|
| (क) सर्वभूतानाम् | पुनः पुनः प्रश्नकरणेन |
| (ख) अनुद्विग्नमनाः | स्थिरमतिमान् |
| (ग) स्थितधीः | इन्द्रियसंयमी |
| (घ) परिप्रश्नेन | यस्य मनः विचलितं न भवति |
| (ङ) संयतेन्द्रियः | सर्वेषां प्राणिनाम् |
Free with a Super Tutor account
| अ | इ |
|---|---|
| (क) सर्वभूतानाम् | पुनः पुनः प्रश्नकरणेन |
| (ख) अनुद्विग्नमनाः | स्थिरमतिमान् |
| (ग) स्थितधीः | इन्द्रियसंयमी |
| (घ) परिप्रश्नेन | यस्य मनः विचलितं न भवति |
| (ङ) संयतेन्द्रियः | सर्वेषां प्राणिनाम् |
Free with a Super Tutor account
| अ | इ |
|---|---|
| (क) सर्वभूतानाम् | पुनः पुनः प्रश्नकरणेन |
| (ख) अनुद्विग्नमनाः | स्थिरमतिमान् |
| (ग) स्थितधीः | इन्द्रियसंयमी |
| (घ) परिप्रश्नेन | यस्य मनः विचलितं न भवति |
| (ङ) संयतेन्द्रियः | सर्वेषां प्राणिनाम् |
Free with a Super Tutor account
18 more solved questions in गीता सुगीता कर्तव्या
They are free with a Super Tutor account, along with practice quizzes and flashcards for this chapter. Free to start, no card needed.
Frequently Asked Questions
What are the important topics in गीता सुगीता कर्तव्या for CBSE Class 8 Sanskrit-Book (दीपकम्)?
Are these NCERT Solutions for गीता सुगीता कर्तव्या free?
How should I revise गीता सुगीता कर्तव्या for Class 8 exams?
Sources & Official References
- NCERT Official — ncert.nic.in
- CBSE Academic — cbseacademic.nic.in
- CBSE Official — cbse.gov.in
- National Education Policy 2020 — education.gov.in
Content is aligned to the official syllabus. Refer to the board website for the latest curriculum.
More resources for गीता सुगीता कर्तव्या
Practice Quiz
Test yourself with a quick quiz
Important Questions
Exam-style questions with answers
Revision Notes
Key points for last-minute revision
Chapter Summary
Understand the chapter at a glance
Concept Maps
See how topics connect
Study Plan
Step-by-step plan for this chapter
Flashcards
Quick-fire cards for active recall
Syllabus
What topics to cover
For serious students
Get the full गीता सुगीता कर्तव्या chapter — start free.
Quizzes, flashcards, an AI doubt solver and a study plan for CBSE Class 8 Sanskrit-Book (दीपकम्). Free to start, no card needed.