उपसर्ग (Part 3) — Chapter Summary

उपसर्गाः तादृशाः शब्दाः ये धातुरूपाणां तथा

उपसर्गाः तादृशाः शब्दाः ये धातुरूपाणां तथा धातुभ्यः निष्पन्नशब्दरूपाणां पूर्वं प्रयुज्यन्ते, तेन तेषां अर्थः परिवर्तते।

उपसर्गाणां स्वतन्त्रप्रयोगो न भवति

उपसर्गाणां स्वतन्त्रप्रयोगो न भवति; ते केवलं धातुना सह एव प्रयुज्यन्ते।

एकस्मिन् एव मूलशब्दे भिन्नाः उपसर्गाः भिन्नार्थान्

एकस्मिन् एव मूलशब्दे भिन्नाः उपसर्गाः भिन्नार्थान् जनयन्ति। हारशब्दे प्र उपसर्गेण प्रहारः, आ उपसर्गेण आहारः, सम् उपसर्गेण संहारः, वि उपसर्गेण विहारः,

गम् इति धातुः ‘गमनम्’ इत्यर्थकः मूलधातुः।

गम् इति धातुः ‘गमनम्’ इत्यर्थकः मूलधातुः। तस्मिन् भिन्नेषु उपसर्गेषु आगच्छति, उपगच्छति, अनुगच्छति, अवगच्छति इत्यादयः रूपाणि भवन्ति।

उपसर्गयुक्तधातोः प्रयोगे पूर्वं सामान्यधातुरूपनिर्माणं कृ...

उपसर्गयुक्तधातोः प्रयोगे पूर्वं सामान्यधातुरूपनिर्माणं कृत्वा ततः सन्धिनियमेन उपसर्गः संयोज्यते। लङ् लकारे अनु + अगच्छत् इत्यस्य स्थाने अन्वगच्छत् इति